Idea zero waste – na czym polega i dlaczego jest tak ważna?

Ilość plastikowych odpadów wytwarzanych każdego dnia na świecie rośnie w zastraszającym tempie. Foliowe reklamówki, polietylenowe kubki jednorazowe czy butelki po wodzie mineralnej rozkładają się setki lat. Poważne konsekwencje dzisiejszego zaśmiecania planety odczują nie tylko przyszłe pokolenia, ale my sami już za kilka lat. Aby choć trochę ograniczyć ten nieodpowiedzialny, destrukcyjny dla Ziemi oraz ludzkości proceder, powstały tzw. zasady zero waste. W artykule wyjaśniamy, czym jest zero waste i przedstawiamy sprawdzone pomysły zero waste.

Czym jest zero waste?

Zero waste (z ang. brak śmieci, marnowania) to jednocześnie idea i styl życia zakładający maksymalne zmniejszenie ilości generowanych odpadów. Ruch ten zyskał rozgłos na samym początku XXI wieku, ale od tego czasu jego popularność sukcesywnie wzrasta. Efektem tego, na czym polega zero waste, jest nie tylko większa świadomość właściwego postępowania z odpadami wśród „zwykłych ludzi”, ale również zmiany wprowadzone przez rządy państw, m.in. Chin czy krajów Unii Europejskiej.

Na czym polega zero waste?

To dążenie do tego, aby ograniczyć produkcję śmieci, a tym samym nie zanieczyszczać środowiska. Idea obejmuje wszystkie sfery życia, w szczególności w zakresie spożywania jedzenia, ale również dbania o higienę, przemieszczania się, ubierania czy nawet korzystania z atrakcji kulturalnych. Aby skonkretyzować i uporządkować zalecane działania, wprowadzono zasady zero waste.

Zasady zero waste

Wspomniane reguły, zwane również zasadami 5R, obejmują następujące czynności:

– Refuse (odmawiaj) – zasada ta polega na odmowie stosowania czy nawet pobierania wyrobów niepotrzebnych, generujących zbędne odpady, które zostały wyprodukowane ze szkodą dla środowiska, np. ulotek czy naczyń jednorazowych.

– Reduce (ograniczaj) – opiera się na redukowaniu używanych na co dzień rzeczy, ograniczeniu kupowania i konsumpcji niepotrzebnych produktów, w tym również towarów jednorazowych czy nadmiernie opakowanych; sednem tej zasady jest dążenie do prowadzenia życia w duchu minimalizmu.

– Reuse (użyj ponownie) – polega na stosowaniu opakowań wielorazowych, wykorzystywaniu produktów na różne sposoby i używaniu powtórnie przedmiotów, które wydają się śmieciami (np. szklaną butelkę po oliwie można wykorzystać jako opakowanie na domowy sok czy nalewkę).

– Recycle (segreguj i przetwarzaj) – zasada ta mówi o segregowaniu produkowanych odpadów, wrzucaniu ich do odpowiednich pojemników czy zanoszeniu do stosownych punktów, np. skupu makulatury.

– Rot (kompostuj) – punkt ten zakłada kompostowanie odpadków organicznych oraz stosowanie wyrobów, które mogą trafić na kompost po zużyciu, takich jak drewniana szczoteczka do zębów czy łyżka.

Pomysły zero waste

Wiedząc, czym jest zero waste i jak proste są zasady tej idei, warto wprowadzić je do codziennego życia, stosując choćby najbardziej podstawowe pomysły zero waste. Jakie konkretnie? Robiąc zakupy, zrezygnuj z foliowych jednorazówek na rzecz płóciennych toreb. Nie używaj plastikowych kubków, naczyń, opakowań jednorazowych, ulotek reklamowych, słomek itp. Zamiast kupować codziennie kawę w plastikowym kubku, zaopatrz się w termos lub kubek wielorazowy. Rób kawę przed wyjściem z domu lub poproś sprzedającego w kawiarni o napełnienie przyniesionego przez ciebie naczynia. Oddaj potrzebującym lub sprzedaj stare ubrania. Ze zniszczonego prześcieradła uszyj materiałową torbę na zakupy, a niepotrzebne koce i ręczniki oddaj do schroniska dla zwierząt. Teraz już wiesz na czym polega zero waste!

Jeden człowiek nie zmniejszy Wielkiej Pacyficznej Wyspy Śmieci, mającej sześciokrotnie większą powierzchnię niż Polska, ale tysiące, setki tysięcy ludzi – już tak. Każdy z nich może robić zaledwie jedną czy dwie rzeczy, najważniejsze jednak, aby zmienić nastawienie; aby nie zamykać oczu na kwestie ekologii i trzymać się na co dzień zasady zero waste.

Pomysły na zero waste w domu

W ramach stosowania reguł 5R można zadbać o to, aby używać w domu jak najmniej tzw. chemii. Rezygnacja albo przynajmniej znaczne ograniczenie kupowania środków chemicznych zmniejszy negatywny wpływ na środowisko. Warto o tym pomyśleć, tym bardziej że łatwo je zamienić na inne. Przykładowo, już nasze babcie wiedziały, że w domu zawsze powinien być ocet. Jedna butelka zastąpi kilka innych preparatów. Ocet myje i nabłyszcza okna, usuwa przykre zapachy, pleśń czy bakterie. Poza tym dezynfekuje powierzchnie, usuwa kamień z pralki oraz czajnika elektrycznego. Użyty zamiast płynu do zmiękczania tkanin, zapobiega elektryzowaniu się ubrań. Wystarczy jedynie poznać właściwości powszechnie dostępnych produktów, aby wdrożyć zasady zero waste. Dzięki temu będziemy kupować jeden wielofunkcyjny środek zamiast minimum pięciu.

Zasady 5R podpowiadają nie tylko, jak kupować mniej preparatów czyszczących. Dzięki nim uczymy się, jak wykorzystywać potencjał posiadanych przedmiotów. Stare ubrania można pociąć na kawałki, a później używać ich przy sprzątaniu, od mycia powierzchni, po przecieranie kurzu. Zniszczone firanki nadadzą się na woreczki na zakupy. Zastąpią foliowe reklamówki na warzywa, owoce lub inne produkty sprzedawane na wagę. W dużych słoikach można trzymać artykuły sypkie typu ryż czy kasze.

Przykłady zero waste w codziennym życiu

Jak widać, nie trzeba wiele, aby wdrażać kolejne pomysły na zero waste w swoim mieszkaniu. Równie łatwo przestrzegać zasad ekologicznego stylu życia poza domem. Poza noszeniem w torbie czy plecaku niezbędnika w postaci zestawu sztućców albo kubka termicznego warto zrezygnować z zamawiania jedzenia na wynos w jednorazowych opakowaniach. Zamiast tego lepiej pakować je we własne pojemniki – na szczęście coraz więcej miejsc zapewnia taką możliwość.

To samo dotyczy samodzielnie przygotowywanego jedzenia. Można je zapakować do plastikowych lub metalowych pudełek, a także umieszczać w menażkach, trojakach czy termosach do żywności. Inne rozwiązanie to zawijanie w papier śniadaniowy albo lniane ściereczki – świetna opcja przy kanapkach.

Stopniowo także przybywa punktów, w których można kupować konkretne ilości produktów, np. litr szamponu czy płynu do mycia naczyń. Przodują w tym sklepy z naturalnymi artykułami, posiadające specjalne dystrybutory. Wystarczy przyjść do nich z własną butelką, napełnić ją, a następnie zapłacić przy kasie. Trudno o lepsze przykłady zero waste – raz kupione opakowanie będzie służyło podczas kolejnych i kolejnych zakupów.

5R – jak zacząć?

Warto być świadomym, sprawdzać skład produktów, uczyć się, szukać nowych rozwiązań. Nie trzeba od razu rzucać się na głęboką wodę. Metodą małych kroczków można wprowadzać w życie istotne zmiany. Istotne dla siebie, otoczenia, a przede wszystkim dla planety.

 

do góry
Sklep jest w trybie podglądu
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy Shoper Premium